Cumartesi öğleden sonra kapıdan giren müşteri "Saç sakal ne kadar?" diye sorar. Kalfa bir rakam söyler, usta aynanın önünden başka bir rakam. Müşteri ikisini de duymuştur ve kasada küçük olanı ister. Duvardaki tabelada da üçüncü bir fiyat yazar, çünkü en son geçen bahar güncellenmiş, üstüne de kalemle düzeltme yapılmıştır.
Fiyat listesi çoğu dükkanda bir kere yazılıp unutulur. Oysa müşteriyle ilk pazarlık o listede olur. Net bir liste kasadaki tartışmayı bitirir, kalfanın "Abi buna ne kadar diyeyim?" diye sormasına gerek bırakmaz ve sakala gelen müşteriye bakım hizmetini kimse anlatmadan gösterir.
Ekim sonu bu iş için iyi bir zaman. Listeyi şimdi oturtursanız ocak ayında tabelayı aceleyle yeniden yazmakla uğraşmazsınız, düzenli müşterilerinize de haber vermek için birkaç haftanız olur.
Önce bir saatin dükkana maliyetini çıkarın
Çoğu berber fiyatı yan dükkana bakarak koyar. Mahalle fiyatını bilmek işe yarar, ama sizin kiranız, faturanız ve kalfanızın maaşı yan dükkanınkiyle aynı değildir. İlk iş, dükkanın bir saatinin size kaça mal olduğunu bulmaktır.
Aylık sabit giderleri bir kağıda alt alta yazın: kira, elektrik, su, doğalgaz, personel maaşları, sigorta, muhasebeci, jilet, kolonya, havlu yıkama. Sonra ayda kaç saati gerçekten müşteriyle geçirdiğinizi sayın. Açık olduğunuz saati değil, koltukta müşteri olan saati alın; salı sabahı boş geçen iki saat de bu giderin içindedir.
Bu örnekte 30 dakikalık bir saç kesimi, hiç kâr eklenmeden 250 TL'ye mal oluyor. Kesime 300 TL yazan bir dükkan, malzemeyi ve boş geçen günleri de düşünürse neredeyse bedavaya çalışıyor demektir. Kâr payını bu rakamın üstüne koyun, mahalle fiyatına da ondan sonra bakın.
Hizmetleri müşterinin kullandığı adla yazın
Listedeki satırlar müşterinin kapıda kurduğu cümlelere denk gelmeli. "Klasik kesim", "modern kesim", "VIP paket" gibi adlar bir şey anlatmaz. "Skin fade kaç para?" diye soran gence de, "Makineyle kısalt yeter" diyen emekli amcaya da cevap vermez.
Bir berber dükkanında işe yarayan bir sıralama şöyle olabilir:
- Saç kesimi (makas ve makine)
- Fade ve skin fade kesim
- Sakal tıraşı ve sakal şekillendirme
- Ustura ile tıraş, sıcak havlu dahil
- Saç ve sakal birlikte
- Çocuk tıraşı, yaş sınırıyla (örneğin 12 yaş altı)
- Saç boyası ve sakal boyası
- Yüz bakımı, siyah nokta maskesi
- Kulak, burun ve yanak ağdası
Her satırın yanına süreyi de yazın. "Saç kesimi, 30 dk" yazınca müşteri ne aldığını bilir, siz de ustura tıraşının neden daha pahalı olduğunu her seferinde anlatmazsınız. Tabelaya süre yazmak istemiyorsanız bile kendi defterinizde her fiyatın yanında süresi dursun. Fiyat ile süre birlikte düşünülmezse 15 dakikalık işe pahalı, 40 dakikalık işe ucuz fiyat yazılır ve bunu ancak ay sonunda kasada fark edersiniz.
Birlikte alınan hizmetlere ayrı satır açın
Saç ve sakalı birlikte yaptıran müşteri dükkanın en verimli müşterisidir. Tek karşılama, tek koltuk, tek ödeme. Bu müşteriye iki fiyatın toplamından biraz düşük bir "saç + sakal" fiyatı yazmak adil görünür, sadece saça gelen müşteriyi de sakala yönlendirir.
Diyelim ki saç kesimi 600 TL, sakal tıraşı 350 TL. Birlikte 850 TL yazılabilir. Aradaki 100 TL, ikinci hizmetin ayrı bir randevu ve ayrı bir bekleme gerektirmemesinden gelir, yani cebinizden çıkmaz.
Ek işleri de ayrı gösterin. Yıkama, fön, wax ile şekillendirme ve kaş alma, "Bu fiyata dahil mi?" sorusunun en çok çıktığı işlerdir. Dahilse satırın yanına "yıkama dahil" diye yazın. Dahil değilse ayrı satırda ücretini gösterin. Kasada en çok gerginlik, müşterinin dahil sandığı küçük bir işin hesaba eklenmesiyle çıkar.
Usta ve kalfa için ayrı fiyat koymalı mısınız
3-4 kişilik dükkanlarda bu sık konuşulur. Ustanın takvimi hep doluysa ve müşteriler özellikle onu istiyorsa, usta kesimine ayrı fiyat koymak mantıklıdır. Kalfayla oturmaya razı olan müşteri daha uygun fiyata kesilir, ustayı isteyen de farkı bilerek bekler.
Bunu yapacaksanız listede açıkça yazın: "Saç kesimi: usta 700 TL, kalfa 500 TL" gibi. Fark müşteri koltuğa oturduktan sonra söylenirse kendini kandırılmış hisseder. Kalfanın fiyatını da kalfa ilerledikçe gözden geçirin. İki yıldır temiz fade kesen bir kalfanın hâlâ çırak fiyatıyla çalışması onu dükkandan soğutur.
Tek fiyat da iyi bir seçimdir. Dükkan küçükse ve müşteri kim boşsa onun koltuğuna oturuyorsa, ayrı fiyat sadece kafa karıştırır. Hangisini seçerseniz seçin, tabelada yazan ile kasada istenen aynı olsun.
Listeyi nereye ve nasıl koyarsınız
Liste dükkanın içinde ve müşterinin telefonunda olmalı. İçeride en iyi yer, kapının hemen yanı ve aynaların karşısıdır. Kapıdaki liste çekingen müşterinin içeri girmesini kolaylaştırır; fiyat sormaya utandığı için dönüp giden müşteri sandığınızdan fazladır. Aynanın karşısındaki liste ise kesim sırasında sakal ya da maske eklemeyi doğal hale getirir, müşteri gözüyle görüp kendisi sorar.
Telefondaki liste randevu alan müşteri içindir. Hizmeti ve fiyatını randevu alırken gören müşteri kasada şaşırmaz. Planla ile kurulan online randevu sayfasında her hizmet kendi süresi ve ücretiyle görünür. Müşteri "saç + sakal" seçtiğinde takvimde o hizmetin süresi kadar yer ayrılır, saatler birbirine girmez.
Tabelayı hazırlarken şu hatalar en sık görülenlerdir:
Zam zamanı düzenli müşteriye nasıl söylenir
Zam, çoğu berberin en çok ertelediği iştir. On yıldır gelen müşteriye "Artık şu kadar" demek zor gelir, fiyat yıllarca aynı kalır, sonra bir gün büyük bir artış yapılır. Müşteriyi küstüren de genelde bu ani sıçramadır.
Daha az sancılı yol, yılda bir veya iki kez, belli bir tarihte ve önceden haber vererek zam yapmaktır. Örneğin 1 Ocak'tan geçerli yeni listeyi aralık başında kapıya asabilirsiniz. İki haftada bir gelen müşteri o ay listeyi en az iki kez görür, kasada şaşırmaz.
Sözlü söylemek de işe yarar. Kesim bitip müşteri ayağa kalkarken kısa bir cümle yeter, uzun açıklama gerekmez:
Bayram arifesinde ya da düğün sezonunun ortasında fiyat yükseltmeyin. Damat tıraşı gibi özel bir hizmetin ayrı fiyatı olabilir, ama sıradan saç kesiminin bayramdan iki gün önce pahalanması müşterinin aklında uzun süre kalır. Yeni fiyatları Planla'da hizmetlerin ücretine işlediğinizde, randevu sayfasından gelen müşteri de aynı fiyatı görür.
Sık Sorulan Sorular
Fiyat listesine "başlayan fiyat" yazmak doğru mu?
Saç boyası gibi saçın uzunluğuna ve kullanılan malzemeye göre değişen işlerde "...TL'den başlayan" yazmak kabul görür. Saç kesimi ve sakal tıraşı gibi standart işlerde ise net fiyat yazın. Başlayan fiyat kullandığınız işlerde son tutarı işe başlamadan önce müşteriye söyleyin.
Mahalledeki berberlerden pahalı olmak müşteri kaybettirir mi?
Müşteri fiyatı bekleme süresi ve kesimin tutarlılığıyla birlikte tartar. Randevusuna zamanında alınan ve her seferinde aynı kesimi alan müşteri makul bir farkı genelde sorun etmez. Asıl kaybı, sebebi söylenmeyen ani ve büyük zamlar getirir.
Öğrenci veya emekli indirimi koymalı mıyım?
Hafta içi öğlen saatleri boş geçiyorsa, bu saatlere sınırlı bir indirim koltuğu doldurmanın kolay bir yoludur. İndirimi listeye yazın ve hangi gün ve saatlerde geçerli olduğunu belirtin. Cumartesi gibi zaten dolu günlerde indirim vermek kazancınızı boşuna düşürür.
Listeyi hazırlamaya nereden başlamalıyım?
Bu hafta geçen ayın kira, maaş ve fatura toplamını bir kağıda yazın, sonra defterden o ay kaç saat müşteriyle geçtiğini sayın. Toplamı saate bölüp bulduğunuz rakamı mevcut tabelanızın yanına koyun. Hangi hizmetin gerektiğinden ucuz kaldığını ilk bakışta görürsünüz, yeni listeye de o satırdan başlarsınız.
